Logo

Δελτίο Τύπου Αποτελεσμάτων Μάιος 2020

Tο OpenTourism σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Πειραιώς διεξήγαγε δεύτερη έρευνα για την επίδραση του COVID-19 στον Τουρισμό στην Ελλάδα ταυτόχρονα σε τουρίστες, σε επαγγελματίες και στελέχη. Η έρευνα αυτή πραγματοποιήθηκε κατά το διάστημα 22 - 27 Μαΐου 2020 σε δείγμα 1008 άτομα (707 άτομα από την πλευρά των επισκεπτών και 301 ερωτηματολόγια συνολικά από την πλευρά των επιχειρήσεων, με σκοπό να εξεταστεί η τάση που επικρατεί σχεδόν τρείς εβδομάδες μετά τη λήξη του lockdown στην χώρα μας και αμέσως μετά την ανακοίνωση των μέτρων στήριξης για τον ελληνικό τουρισμό και τα σχετικά υγειονομικά πρωτόκολλα. Στόχος είναι η έρευνα αυτή να επαναλαμβάνεται ανά σταθερό χρονικό διάστημα προκειμένου να μελετώνται και τυχόν διαφοροποιήσεις στις αντιλήψεις με βάση τον χρόνο (longitudinal study).
Από τα αποτελέσματα της παρούσας έρευνας γίνεται σαφές ότι οι απόψεις των επιχειρήσεων και των ταξιδιωτών συγκλίνουν σε μεγάλο βαθμό μεταξύ τους. Από τα παραπάνω στοιχεία είναι εμφανές πως υπάρχει μεγαλύτερη απαισιοδοξία ή καλύτερα πιο ρεαλιστική αντιμετώπιση, κυρίως από πλευράς των επιχειρήσεων, συγκριτικά με την πρώτη έρευνα που πραγματοποιήθηκε στην αρχή lockdown, όταν η πανδημία ήταν ακόμα σε έξαρση. Καθώς μέσα στις εβδομάδες αυτές οι καταστάσεις άλλαξαν και η επιχειρησιακή αβεβαιότητα αυξανόταν με την ταυτόχρονη συνέχιση του lockdown, αλλά και όσο πλησιάζει ο καιρός να ανοίξουν οι επιχειρήσεις με νέα δεδομένα, μπορεί να θεωρηθεί λογική μία τέτοια τάση στις απαντήσεις των ερωτηθέντων.
Εστιάζοντας στα σημαντικά σημεία που εξετάστηκαν, είναι φανερό ότι:
ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗ ΑΠΟ ΤΑ ΜΕΤΡΑ ΣΤΗΡΙΞΗΣ, ΤΑ ΤΕΣΤ ΚΑΙ ΤΑ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ
Σχετικά με τα γενικά μέτρα που εφαρμόστηκαν για την εξάπλωση του COVID-19 στην Ελλάδα, τόσο η ομάδα των επισκεπτών όσο και εκείνη των επιχειρήσεων φαίνεται να παραμένουν πολύ έως απόλυτα ικανοποιημένοι, όμως με μειωμένο ποσοστό σε σχέση με την πρώτη έρευνα. Σχετικά με τα ειδικά μέτρα για τις Ελληνικές τουριστικές επιχειρήσεις, σταθερά ελάχιστα έως καθόλου ικανοποιημένες δηλώνουν και οι δύο ομάδες (τουρίστες και κυρίως επαγγελματίες). Παρομοίως, όσον αφορά στα υγειονομικά πρωτόκολλα, που θα πρέπει να εφαρμόσουν οι τουριστικές επιχειρήσεις, και οι δύο ομάδες δείχνουν να είναι ελάχιστα έως καθόλου ικανοποιημένες, με τις επιχειρήσεις να είναι περισσότερο δυσαρεστημένες. Επίσης, οι απόψεις και των δύο ομάδων δηλώνουν την απόλυτη δυσαρέσκεια για την μη πραγματοποίηση τεστ ανίχνευσης του κορωνοϊού από τους δυνητικούς επισκέπτες της χώρας (7 στους 10 τουρίστες αλλά και επαγγελματίες).
ΤΑΞΙΔΙΩΤΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΕΛΛΗΝΩΝ ΤΟΥΡΙΣΤΩΝ ΓΙΑ ΦΕΤΟΣ
Στις ερωτήσεις για την ταξιδιωτική συμπεριφορά απάντησε μόνο το δείγμα των τουριστών (707 άτομα). Τόσο στην πρώτη φάση όσο στη δεύτερη, οι επισκέπτες απαντούν ότι θα αποφύγουν ταξίδια στο εξωτερικό, όμως δεν θα προτιμήσουν να μην πάνε καθόλου διακοπές. Παρόλα αυτά, ένα μικρό ποσοστό είναι εκείνο που έχει ήδη προγραμματίσει τις διακοπές του. Προτιμούν να ταξιδεύσουν με δικό τους μέσο, ενώ το ποσοστό που δηλώνει ότι θα πραγματοποιήσει ταξίδια μόνο εντός Ελλάδας έχει αυξηθεί. Παρόλα αυτά, η πλειοψηφία προτιμά να μείνει σε δική του εξοχική κατοικία ή σε οικίες φίλων ή συγγενών. Συμπερασματικά, ένα ποσοστό της τάξεως του 25%-30% περίπου των Ελλήνων που θα κάνουν διακοπές σε τουριστικά καταλύματα και ξενοδοχεία. Τα μέρη που δήλωσαν ότι προτιμούν είναι διακοπές οδικώς στην ηπειρωτική Ελλάδα, με μικρή διαφορά τα νησιά. Τα άτομα δεν δείχνουν να φοβούνται να παρευρίσκονται σε συνωστισμένα events, ενώ δεν έχουν πρόβλημα να χρησιμοποιούν αεροπλάνα, λεωφορεία ή τρένα. Αύξηση παρατηρείται στο ποσοστό εκείνων που δηλώνουν ότι η επίσκεψη σε χώρους που δεν συνωστίζονται πολλά άτομα θα είναι πολύ σημαντικός παράγοντας στο ταξίδι. Ενώ τα άτομα απαντούν ότι δεν σχεδιάζουν ακόμα το επόμενο ταξίδι τους, το ποσοστό αυτό έχει μειωθεί αρκετά στη δεύτερη φάση της έρευνας. Ενθαρρυντικό είναι το γεγονός ότι πλέον, εκείνοι που δηλώνουν ότι ελέγχουν ταξιδιωτικές τιμές είναι περισσότεροι από εκείνους που δηλώνουν το αντίθετο. Αύξηση παρουσιάζει και το ποσοστό εκείνων που ψάχνουν νέους προορισμούς για μελλοντικά ταξίδια αλλά και όσοι κοιτούν συνεχώς πληροφορίες ή εικόνες από τουριστικούς προορισμούς που θέλουν να επισκεφθούν, ώστε να ξεφεύγουν έστω και νοητά. Τα παραπάνω στοιχεία αποτελούν σημαντικές πληροφορίες για την επόμενη μέρα.
ΑΜΕΣΕΣ ΚΑΙ ΕΜΜΕΣΕΣ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΚΟΡΩΝΟΪΟΥ
Όσον αφορά τους τομείς που θεωρείται ότι θα έχουν την μεγαλύτερη αρνητική επίδραση από την επικείμενη κατάσταση, τόσο οι επισκέπτες όσο και οι επιχειρήσεις κατατάσσουν στις δύο πρώτες θέσεις τη διαμονή και τα ταξιδιωτικά πρακτορεία. Σχετικά με τις πιο άμεσες ανησυχίες για τις επιχειρήσεις, στις τρεις πρώτες θέσεις είναι σταθερά η οικονομική αβεβαιότητα, η βιωσιμότητα των επιχειρήσεων και η μείωση των εσόδων. Η διαφορά μεταξύ της ομάδας των επισκεπτών και εκείνης των επιχειρήσεων είναι ότι ενώ οι επιχειρήσεις κατατάσσουν δεύτερη τη βιωσιμότητα των επιχειρήσεων, οι επισκέπτες την κατατάσσουν τρίτη, θεωρώντας σημαντικότερη στη δεύτερη θέση τη μείωση των εσόδων. Σχετικά με τις μακροπρόθεσμες ανησυχίες, και οι δύο ομάδες αναγνωρίζουν σταθερά στην πρώτη θέση την οικονομική αβεβαιότητα, ενώ για την δεύτερη θέση συγκλίνουν οι απόψεις στη βιωσιμότητα των επιχειρήσεων.
ΚΙΝΗΣΕΙΣ ΠΟΥ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΙΝΟΥΝ ΑΠΟ ΤΙΣ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ
Όσο για τις σημαντικότερες κινήσεις που θα πρέπει να γίνουν από πλευράς επιχειρήσεων σχετικά με την εξάπλωση του COVID-19, στην πρώτη θέση και για τις δύο ομάδες είναι σταθερά η ενίσχυση μέτρων διασφάλισης υγείας πελατών, με μεγάλη διαφορά από τις αμέσως επόμενες απαντήσεις που είναι η μείωση τιμών και οι ευέλικτες πολιτικές ακύρωσης για τους επισκέπτες, τόσο στην πρώτη φάση της έρευνας όσο και στη δεύτερη. Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι οι απαντήσεις των επιχειρήσεων σχετικά με τις επόμενες σημαντικότερες ενέργειες στις οποίες θα πρέπει να προβούν, έχουν αλλάξει. Στη δεύτερη φάση ως δεύτερη σημαντικότερη ενέργεια οι επιχειρήσεις αξιολογούν την περισσότερη έρευνα για τις αλλαγές στη συμπεριφορά των τουριστών, ενώ στην τρίτη θέση κατατάσσουν τις ευέλικτες πολιτικές ακύρωσης και την ενίσχυση ποιότητας προϊόντος. Αντίθετα, κατά την πρώτη φάση της έρευνας, τη δεύτερη θέση κατείχαν οι ευέλικτες πολιτικές ακύρωσης και την τρίτη θέση λάμβαναν η περισσότερη έρευνα για τις αλλαγές στη συμπεριφορά των τουριστών. Μία τέτοια διαφοροποίηση μπορεί να προέρχεται από το γεγονός ότι καθώς οι επιχειρήσεις αντιλαμβάνονται πως σύντομα ξεκινάει ξανά η λειτουργία τους, θεωρούν σημαντικό να εστιάσουν περισσότερο στο Μάρκετινγκ και συνεπώς στη διερεύνηση της συμπεριφοράς των τουριστών και των νέων αναγκών τους, ώστε να δημιουργήσουν για εκείνους το προϊόν που ικανοποιεί τις νέες ανάγκες τους. Ακόμα, οι επιχειρήσεις αντιλαμβάνονται πλέον ότι θα πρέπει να ενισχύσουν την ποιότητα του προϊόντος καθώς οι ανάγκες αλλάζουν και οι τουρίστες, όπως φαίνεται και από την παρούσα έρευνα, αξιολογούν ως πολύ σημαντικά στοιχεία στο ταξίδι την ασφάλεια, το σύστημα υγείας στον προορισμό καθώς και τον καθαρισμό και τη διασφάλιση τήρησης κανόνων υγιεινής. Το γεγονός αυτό είναι εμφανές και από τις απαντήσεις τόσο των επισκεπτών όσο και των επιχειρήσεων σχετικά με τις επιχειρησιακές ενέργειες που οι τουριστικές επιχειρήσεις θα πρέπει να πραγματοποιήσουν, όπου και για τις δύο περιπτώσεις η απάντηση που συγκεντρώνει με διαφορά το μεγαλύτερο ποσοστό απαντήσεων είναι η αύξηση των πρωτοκόλλων καθαριότητας ή των πόρων για προσωπικό. Δεύτερος κατά σειρά έρχεται ο σχηματισμός ομάδων διαχείρισης κρίσεων.
ΠΡΟΣΔΟΚΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΤΟΥΡΙΣΜΟ ΚΑΙ ΤΙΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ:
Οι προσδοκίες που έχουν και οι δύο ομάδες δείγματος για την Ελλάδα για το τρέχον έτος σε σχέση με πέρυσι είναι χειρότερες έως πολύ χειρότερες. Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός πως ενώ στην δεύτερη φάση της έρευνας από πλευράς επιχειρήσεων το ποσοστό των απαντήσεων αυτών έχει αυξηθεί ελάχιστα, φαίνεται πως οι προσδοκίες του μεγαλύτερου ποσοστού των επιχειρήσεων είναι όχι χειρότερες όπως ήταν στην πρώτη φάση, αλλά πολύ χειρότερες. Η τάση αυτή παρατηρείται και στην απάντηση των επιχειρήσεων σχετικά με προσδοκίες τους για τις ίδιες τις επιχειρήσεις για το έτος αυτό σε σχέση με πέρυσι. Η ίδια αρνητική τάση παρουσιάζεται και στις προσδοκίες των επιχειρήσεων για το επόμενο έτος σε σχέση με πέρυσι, όπου ενώ στην πρώτη φάση της έρευνας το μεγαλύτερο ποσοστό είχε καλύτερες και πολύ καλύτερες προσδοκίες, τρεις εβδομάδες μετά φαίνεται πως το μεγαλύτερο ποσοστό των επιχειρήσεων έχει προσδοκίες χειρότερες ως και πολύ χειρότερες. Η αντίληψη αυτή επιβεβαιώνεται και από την ερώτηση σχετικά με τις προσδοκίες των επιχειρήσεων για τον επόμενο χρόνο για τις ίδιες τις εταιρείες σε σχέση με πέρυσι. Για τους επισκέπτες δεν ισχύει το ίδιο, καθώς και στις δύο φάσεις οι προσδοκίες τους είναι καλύτερες έως πολύ καλύτερες, με μία μικρή μείωση του ποσοστού κατά την δεύτερη φάση της έρευνας. Μία ακόμα ερώτηση που οι απόψεις ταυτίζονται είναι το κατά πόσο είναι πιθανό το brand της Ελλάδας να γίνει δυνατό τόσο βραχυπρόθεσμα όσο και μακροπρόθεσμα, όπου και οι δύο ομάδες σε όλες τις φάσεις της έρευνας θεωρούν ότι είναι πιθανό έως εξαιρετικά πιθανό να συμβεί κάτι τέτοιο.
ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΖΗΤΗΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΤΟΥΡΙΣΜΟ
Σχετικά με την ζήτηση για τους μήνες Ιούνιο Ιούλιο συγκριτικά με την ίδια περίοδο πέρυσι, στην πρώτη φάση η πλειοψηφία των επιχειρήσεων αλλά και των επισκεπτών φαίνεται ότι περιμένει μείωση 21% - 50%, ενώ στην δεύτερη φάση στην ίδια ερώτηση για τους μήνες Ιούνιο και Ιούλιο η πλειοψηφία των επιχειρήσεων προβλέπει μείωση άνω του 51% και μάλιστα με πολύ μεγάλη διαφορά σε σχέση με τα ποσοστά που συγκέντρωσαν οι άλλες απαντήσεις. Στην ίδια ερώτηση για τους μήνες Αύγουστο έως Σεπτέμβριο, η πλειοψηφία των επισκεπτών, και συγκεκριμένα το 61,58% απάντησε ότι αναμένει και κατά τους μήνες αυτούς μείωση άνω του 21%, ενώ το αντίστοιχο ποσοστό για τις επιχειρήσεις είναι 77,92%.

 

Μπορείτε εδώ να δείτε τη Σύνοψη της 2ης Έρευνας και Σύγκριση με 1η (σε μορφή κειμένου):
Μπορείτε εδώ να δείτε τα αναλυτικά αποτελέσματα της 2ης έρευνας (σε μορφή παρουσίασης)
Εδώ τη συγκριτική ανάλυση μεταξύ 1ης και 2ης έρευνας
κι εδώ την σύνοψη της έρευνας (σε μορφή παρουσίασης)

 Όλες οι πληροφορίες και οι έρευνες που έχουν διεξαχθεί.


Επιστημονικός Υπεύθυνος: Δρ. Γεωργία Ζούνη Τμήμα Τουριστικών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Πειραιώς

Επιστημονική Ομάδα:
Αντωνέλου Φωτεινή - Τμήμα Τουριστικών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Πειραιώς
Βαρβάκη Σοφία - Τμήμα Τουριστικών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Πειραιώς
Γαβριήλ Μαρία - Τμήμα Τουριστικών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Πειραιώς
Γεωργακή Ιωαννα - MSc in International Business Management with Tourism Heriot Watt University, Edinburgh, UK
Καπετανάκη Ειρήνη - MBA Tourism Neapolis, MSc International Acccounting & Finance, Strathclyde University
Καναβού Ελένη - Τμήμα Τουριστικών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Πειραιώς
Κουμαριανός Γεώργιος - Τμήμα Τουριστικών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Πειραιώς
Νάσιου Παρασκευή - Μυρσίνη, Υπ. Διδάκτωρ - Τμήμα Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Πειραιώς
Νίκου Ιωάννης- Τμήμα Τουριστικών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Πειραιώς
Ξένου Δήμητρα, - Τμήμα Τουριστικών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Πειραιώς
Σιγανός Εύχαρις- Τμήμα Τουριστικών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Πειραιώς
Σπάλα Ελεονώρα-Δέσποινα- Τμήμα Τουριστικών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Πειραιώς

© 2019 University of Piraeus. All rights reserved.